Volgend jaar is het zover: in de eerste twintig steden gaan de zero-emissiezones van start. Inmiddels hebben de eerste steden ook ontheffingen voor marktondernemers aangekondigd, omdat de overstap naar elektrische voertuigen voor hen nog niet haalbaar is.
Door: Bert Platzer
Inmiddels hebben 29 steden zich aangesloten bij de zogenoemde zero-emissie stadslogistiek, afgekort tot ZES. Voor twintig daarvan treedt de zero-emissiezone volgend jaar in werking. In negen steden zal de zero-emissiezone per 2026, 2027 of 2028 in werking treden. Daar kunnen nog steden bijkomen. Alleen in de provincies Flevoland, Zeeland en Friesland leken tot voor kort geen zero-emissiezones te komen.
Flevoland en Friesland
Eind 2023 sloot de Gemeente Almere zich wel aan bij ZES en kent vanaf 2028 drie zones: de centra van Almere-Stad, -Haven en -Buiten. De precieze grenzen van de zones moeten nog worden bepaald.
De Gemeente Leeuwarden is nog niet zover, maar liet door Royal HaskoningDHV en Buck Consultants wel een verkenning uitvoeren naar het invoeren van een zero-emissiezone. “Wij hebben gezegd dat het voor de hand ligt dat er in Leeuwarden ook een zero-emissiezone komt”, zegt Klaas Yde Haarsma van Royal HaskoningDHV.
Ontheffing
In Groningen is de zero-emissiezone vanaf 1 april volgend jaar een feit. Hier is echter, naast de landelijk afgesproken uitzonderingen voor bepaalde voertuigcategorieën, tot 2030 een ontheffing verleend aan marktondernemers. Ook in Enschede, Amersfoort en Maastricht is een dergelijke ontheffing door de betreffende gemeenten in het leven geroepen.
Subsidies en fiscale regelingen
Wie geen aanspraak kan maken op een ontheffing, heeft wellicht iets aan de subsidieregelingen en fiscale regelingen die er voor de aanschaf van emissieloze voertuigen zijn. Zo is er – alleen nog in 2024 – de Subsidieregeling Emissieloze bedrijfsauto’s (SEBA), waarmee tot vijfduizend euro subsidie kan worden gekregen op de aankoop of financial-lease van een nieuwe, volledig emissieloze bedrijfsauto voor het vervoer van goederen. Voor de aanschaf of het financial-leasen van een emissieloze vrachtwagen is er de Regeling Aanschafsubsidie Zero-Emissie Trucks (AanZET). Om het investeren in emissieloze voertuigen fiscaal aantrekkelijk te maken zijn er bijvoorbeeld de Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Willekeurige afschrijving milieu-investeringen (VAMIL).
Geen uitzonderingen meer
In 2030 komen alle uitzonderingen en ontheffingen, landelijk en gemeentelijk, te vervallen. Zou het kunnen dat er dan stiekem toch nog ontheffingen nodig zijn voor bepaalde groepen voertuigen of ondernemers? “Daar gaan we niet vanuit”, zegt Haarsma. “Je ziet dat elektrische voertuigen steeds beter beschikbaar komen. Ze worden goedkoper en de tweedehands markt komt op gang. Als je ziet hoe snel het gaat met de transitie binnen de elektrische personenvoertuigen, verwacht ik dat we er in 2030 klaar voor zijn.”
Een zeer uitgebreid artikel over de stand van zaken rond de zero-emissiezones is voor abonnees te lezen in (de online versie) van Marktvisie nummer 4.
Ben je nog geen abonnee en ben je wel benieuwd? Kijk naar de mogelijkheden.